Tuổi trẻ và dấn thân – Nguyễn Bích Ngân và Greta Thunberg

Tiến sĩ Phạm Đình Bá- đại học Toronto, Canada

Ohlala

Xin đổi kiếp này
Nguyễn Bích Ngân

Nếu đổi được kiếp này tôi xin hóa thành cây,
Thử những nhát rìu rạch sâu da thịt.
Trong biển lửa bập bùng thử mình cháy khét,
Thử chịu khói độc tàn, thử sống kiên trung.

Nếu đổi được kiếp này, tôi xin hóa ruộng đồng,
Thử nếm vị thuốc sâu, thử sặc mùi hóa chất,
Thử chịu bão giông, thử sâu rày, khô khát,
Thử ngập mặn, triều cường, núi lửa, sóng thần dâng.

Nếu đổi được kiếp này, tôi xin hóa đại dương,
Thử dầu loang hắc nồng, mùi cá trôi hôi thối,
Đau vì kiệt tài nguyên, khổ vì không biết nói,
Thử biết gồng mình, thử quằn quại đứng lên.

Nếu đổi được kiếp này, tôi xin làm không khí,
Thử khói bụi ngày đêm, thử ngột ngạt trưa hè,
Thử không còn trong xanh vì lũ người ích kỷ,
Thử tiếng ồn đinh tai, thử cái chết cận kề.

Tôi làm gì đây? Khi vẫn kiếp con người!
Tôi nhận về bao nhiêu? Tôi lấy gì trả lại?
Tôi phá hoại những gì? Tôi đã từng hối cải?
Xin đổi được kiếp này…! Trời đất có cho tôi???

Có những lúc tôi có phần mù mờ và thiếu niềm tin vào tương lai và vào khả năng của những người trẻ khi họ lớn lên trong môi trường mà giáo dục thì chẳng ai trong chính phủ quản lý cho đúng đắn. Tôi mù mờ bởi vì ở xa, tôi đọc ra rằng Bộ trưởng Bộ Giáo dục và rồi Phó thủ tướng, Nguyễn Thiện Nhân, thú nhận năm 2009 rằng chất lượng giáo dục đại học đã không được quản lý trong quá khứ 30 năm qua (1).

Có những lúc tôi thiếu niềm tin vào tương lai của thế hệ trẻ để bảo tồn môi trường khi lãnh đạo lo chuyển con cái tùy tùng và tài sản ra nước ngoài nhiều hơn là lo cho dự toán 12 triệu người có thể phải bị di dời do lũ lụt ở đồng bằng sông Cửu Long trong vòng 50 năm tới (2)? Việc tôi lo nghĩ là có căn cứ bởi các dữ liệu cho thấy chính phủ Việt Nam để lo cho quyền lợi lãnh đạo và “trật tự xã hội” đã ém nhẹm khỏi các nhà khoa học trong nhiều năm dữ liệu do các phép đo trên địa hình sông Cửu Long. Lãnh đạo đã làm chậm đi các dự đoán về ảnh hưởng môi trường và tác hại từ Trung Quốc lên việc nhanh chóng nhấn chìm đồng bằng sông Cửu Long (2)?

Đương nhiên là những lúc yếu lòng như thế trong tôi là không hoàn toàn đúng. Rừng tràm xanh tươi ngày nào trên đồng bằng sông Cửu, những cánh rừng hoang tàn trên mọi miền đất nước vẫn đâm chồi mọc mầm dù trong âm mưu lạm dụng môi trường cho lợi ích nhóm hay lơ là sơ suất trong lo toan cho mầm non từ giáo dục. Chị Nguyễn Bích Ngân viết lên lúc chị ấy 14 tuổi. Tiếng nói của chị không những nói lên mức nhận thức không có gì có thể đè nén nổi từ những người trẻ trong một xã hội mà lãnh đạo cố đè nén. Giọng thơ của chị cũng như một lời trăn trở, bi thương trước khung cảnh thiên nhiên bị tàn phá, môi trường bị hủy hoại, tất cả đều được gây ra bởi chính con người: cây cối bị chặt phá; rừng bị đốt cháy; đồng ruộng bị ô nhiễm bởi thuốc sâu, hóa chất; đại dương ô nhiễm; không khí ô nhiễm… một Trái Đất nhuốm màu tang thương. Con người chỉ biết lấy đi mà không có gì để trả lại (3).

Anh Nguyên Đăng ở Texas viết – Bài thơ nầy được viết vào mùa Hè 2016, đã được xuất bản khá nhiều trên các văn đàn, cơ quan truyền thông trong và ngoài nước (3). Biết đâu, chúng ta có thể tìm tác giả của bài thơ nầy qua các trang mạng truyền thông. Năm nay chị ấy cũng đã vào đại học rồi.

Thầy Đăng Phước ở Đắc Lắc viết – Cô bé này mới 14 tuổi nhưng nhận thức của cháu lớn hơn tuổi rất nhiều! Nhiều kẻ tuổi sinh học thì lớn nhưng nhận thức thật ấu trĩ! Họ thường ích kỷ, muốn đem tất cả rừng về nhà làm của riêng làm cho môi trường sinh thái bị tàn phá, sông ngòi cạn kiệt, đất đai khô cằn… Tàn phá rừng là tội ác!

Trong môi trường nơi tự do suy nghĩ, tự do phát biểu, tự do hành động là tiêu chí của xã hội, chị Nguyễn Bích Ngân có thể đã trở thành một người dấn thân cho môi trường. Lầy ví dụ, Greta Thunberg sinh năm 2003 là một nhà hoạt động môi trường người Thụy Điển, người đã được quốc tế công nhận vì đã thúc đẩy quan điểm rằng nhân loại đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng hiện sinh phát sinh từ biến đổi khí hậu. … Cùng với các bạn trẻ, Greta đã tổ chức một phong trào xuống đường bỏ học để dấn thân và giương cao tiếng nói cho môi trường dưới cái tên “Thứ Sáu cho Tương lai” (4).

Tôi xin đề cử chúng ta vinh danh chị Bích Ngân như là Greta Thunberg của Việt Nam và tìm cách đưa chị ấy sang diễn đàn Liên Hiệp Quốc để Việt Nam của những người trẻ có tiếng nói chung vào cộng đồng những người lo lắng và dấn thân để bảo đảm mầm non và sinh thái trên đất Việt và toàn thế giới.

Việc nhỏ đầu tiên là dịch bài thơ của chị Bích Ngân và gởi bài nầy đi toàn thế giới. Chúng ta có đồng hành để chia xẽ bài nầy với toàn thế giới chăng?

Nguồn:

Số 1. Lý Thị Trần, Simon Marginson, Hoàng Minh Đỗ, et al. Higher Education in Vietnam. Flexibility, Mobility and Practicality in the Global Knowledge Economy. Palgrave Studies in Global Higher Education Series 2014. (6)

Số 2. Số 4. https://cvdvn.net/2019/09/23/bien-phap-do-do-cao-moi-cho-thay-bien-doi-khi-hau-co-the-nhanh-chong-nhan-chim-dong-bang-song-cuu-long/

Số 3. Thanh Vân. Bài thơ “Xin đổi kiếp này” của học sinh lớp 8 khiến nhiều người phải suy ngẫm. https://trithucvn.net/doi-song/bai-tho-xin-doi-kiep-nay-cua-hoc-sinh-lop-8-khien-nhieu-nguoi-phai-suy-ngam.html

Số 4. https://www.bbc.com/news/world-europe-49918719

Ủng hộ chi phí duy trì Nghiệp đoàn sinh viên Việt Nam

Donate us

$10.00

2 comments

  1. Cảm ơn TS Trần Đình Bá đã có bài viết đánh giá rất công tâm!
    Vinh danh cô gái Nguyễn Bích Ngân là một việc làm nhằm khích lệ tuổi trẻ biết dấn thân vì sự tiến bộ của quốc gia, nói rộng hơn là toàn thể thế giới!

    Số lượt thích

  2. Cám ơn Anh Đặng Phước!

    Tôi đã dịch ra tiếng Anh và sẽ tìm nơi để bắt đầu giới thiệu bài của chị Nguyễn Bích Ngân trên mọi nơi nói tiếng Anh.

    Đây là bước 1 và sẽ cố gắng lan tỏa nhiều thứ tiếng nhiều nơi…

    Số lượt thích

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.