“Vắt vẻo” không phải là một từ láy.

Một em bé mục đồng vắt vẻo thổi sáo trên lưng trâu
Một em bé mục đồng vắt vẻo thổi sáo trên lưng trâu. Photo: Lethangna

“Vắt” là một động từ mà Từ điển tiếng Việt của Hoàng Phê chủ biên giảng là “đặt hoặc nằm ngang qua một vật khác và để cho buông thõng xuống”.

“Vẻo” là một từ Việt gốc Hán, là “diểu” trong Hán Việt tự điển của Thiều Chửu. “diểu” nghĩa là cánh nhỏ, cuối như tuế diểu là cuối năm, nguyệt diểu là cuối tháng, cũng có nghĩa là ngọn cây, cành cây.

Nhưng âm chính xác của nó theo vận thư của Trung Hoa thì lại là viểu vì thiết âm gốc của nó trong Quảng vận là “vong chiểu thiết” [亡沼切]. “Vong chiểu” thì đương nhiên phải là “viểu”.

“Vẻo” là điệp thức của viểu [杪]. “Viểu” là phiên âm của danh từ “diểu””. Do đó “vắt vẻo” là bao gồm một động từ ( vắt) kết hợp với một danh từ ( vẻo) cho nên nó không phải là từ láy.

Trong Từ điển từ láy tiếng Việt của Viện Ngôn ngữ học do Hoàng Văn Hành chủ biên (Nhà xuất bản Giáo dục, Hà Nội, 1994) ghi nhận rằng “vắt vẻo” là một từ láy. Nhà xuất bản Giáo dục cần thu hồi sách cũ viết sai và đền lại sách mới đã hiệu đính cho những người lỡ mua.

Viết bởi Lê Tín– trưởng ban truyền thông- Nghiệp đoàn sinh viên Việt Nam.

Bài viết thuộc Chương trình sửa lỗi chính tả và lỗi ngữ pháp cho sinh viên Việt Nam. Xem chi tiết về chương trình tại đây: https://goo.gl/8igpog

Chú thích:

(1) Từ điển Thiều Chửu nói về chữ “diểu” trong tiếng Hán, nguyên gốc của chữ “vẻo” trong tiếng Việt như sau:

WhatsApp Image 2018-12-26 at 10.04.14.jpeg

Xem thêm: Tặng sách in Hán-Việt tự điển của Thiều Chửu

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s