Con đầm pích

 31046372_179609226185604_8095896199137067008_o

Nhắc đến Pushkin, đọc giả sẽ nghĩ ngay đến những bài thơ tình bất hủ như: Tôi yêu em, Bên đóa hồng, Vô tình… Người được mệnh danh là “Mặt trời thi ca Nga”. Bên cạnh đó, Pushkin còn là một tác giả viết truyện ngắn và được biết đến như: “Sự khởi đầu của mọi sự khởi đầu”. Bởi lẽ, ngoài những cách tân về hình thức, ngôn ngữ, Pushkin còn có những ý tưởng mới mẻ về nội dung, khác với dòng văn học lãng mạn trước đó.

“Con đầm pích” là một truyện ngắn Pushkin viết năm 1834 và dự định đặt tên là “Phát đạn giả”, nhưng về sau xét về mặt hình tượng, thì tác giả đặt tên là “Con đầm pích”. Truyện xoay quanh việc chàng Gherman tìm cách tiếp cận bà của Tomxki (một nữ bá tước đã già được người đời mệnh danh là người có thuật đánh bạc, chỉ ba con bạc là có thể có tất cả trong tay) và vô tình làm bà ta qua đời. Sau đó, hồn ma của nữ bá tước về báo mộng cho Gherman ba con bạc. Gherman đặt cược hết tài sản của mình trong ngày đầu tiên với con ba và thắng cuộc. Ngày thứ hai với con bảy, chàng đã thu được rất nhiều tiền. Ngày thứ ba chàng cược những gì mình có với niềm tin sẽ được con xì như lời mách bảo của người đã khuất, nào ngờ bài là con pích. Chàng mất sạch và hóa điên.

Truyện ngắn vừa có yếu tố của văn học lãng mạn vừa đậm chất hiện thực. Một hồn ma về báo oán và niềm tin huyễn hoặc vào một câu chuyện đổi đời với ba quân bài là những chi tiết không tưởng, vượt qua hiện thực. Hồn ma của bà bá tước là cách mà tác giả giải quyết những vấn nạn “tham lam”. Như “Chiếc áo khoác” của Gogol, tác giả cũng dùng hồn ma để báo oán. Phải chăng, hiện hữu một sự kế thừa hình tượng của Pushkin trong sáng tác của Gogol? Tuy giải quyết vấn đề bằng hình tượng kì lạ, huyền ảo nhưng điều tác giả nhấn mạnh đến là hiện thực. Những kẻ tham lam, chẳng muốn làm gì, luôn thường trực trong mình ước mơ đổi đời từ những canh bạc. Tác giả phản ánh xã hội lúc bấy giờ. Trong nhật ký của mình ngày 7/4/1834, Pushkin viết: ” “Con đầm pích” của tôi được hâm mộ. Bọn con bạc đua nhau đặt con ba, con bày với con xì. Ở trong triều người ta nhận ra sự giống nhau giữa nữ bá tước già và công tước N.P.Golitsyna, hình như họ không bực tức…”. Thực ra, lấy một vài dòng trong nhật ký để minh chứng cho cái “hiện thực” trong tác phẩm thì cũng không xác đáng là mấy. Bởi lẽ, ranh giới giữa văn học lãng mạng và hiện thực giai đoạn này chưa thật sự rõ rệt. Mỗi thứ chỉ mới manh nha thôi.

Pushkin kể chuyện với giọng văn đơn giản, cuốn hút người đọc. Ngôn ngữ hiện đại, gần gũi khác với ngôn ngữ đầy thi vị trong thơ.

“Con đầm pích có nghĩa là thù địch ngấm ngầm”.

Thúy Duy/Pushkin Aleksandr Sergeyevich

(C): A. Pushkin, Truyện ngắn, Nguyễn Duy Bình, Phương Hồng dịch, NXB Lao động, Trung tâm Văn hóa ngôn ngữ Đông Tây, năm 2012.

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s